Vay mua ô tô dễ tạo cảm giác vừa sức vì khoản trả góp hằng tháng thường được trình bày khá gọn. Nhưng chiếc xe không chỉ có tiền vay. Sau khi nhận xe, bạn còn có nhiên liệu, gửi xe, bảo hiểm, bảo dưỡng, đăng kiểm và khấu hao. Vì vậy, câu hỏi đúng không phải là ngân hàng cho vay được bao nhiêu, mà là bạn trả được bao nhiêu mà vẫn sống thoải mái.
Một khoản vay mua ô tô hợp lý cần dựa trên dòng tiền thực tế, không chỉ dựa vào mong muốn sở hữu xe. Nếu tính thiếu chi phí vận hành, chiếc xe có thể trở thành áp lực tài chính ngay cả khi khoản trả góp ban đầu nhìn có vẻ chấp nhận được.
Vay mua ô tô hợp lý là vay trong giới hạn dòng tiền
Khoản vay hợp lý là khoản vay mà sau khi trả góp và chi phí nuôi xe, bạn vẫn còn đủ tiền cho sinh hoạt, tiết kiệm, bảo hiểm, mục tiêu dài hạn và quỹ dự phòng. Nếu mua xe làm toàn bộ ngân sách hằng tháng trở nên căng, khoản vay đó chưa thật sự an toàn.
Đừng chỉ hỏi số tiền trả góp. Hãy hỏi tổng chi phí sở hữu mỗi tháng. Hai người cùng vay một số tiền nhưng người có thu nhập ổn định, ít người phụ thuộc và ít nợ khác sẽ chịu áp lực khác người có nhiều nghĩa vụ tài chính.
Các yếu tố cần tính trước khi vay mua ô tô
Khoản trả trước
Trả trước càng nhiều thì khoản vay càng thấp, áp lực trả góp càng nhẹ. Tuy nhiên, không nên dùng hết tiền mặt để tăng khoản trả trước. Bạn vẫn cần giữ lại quỹ dự phòng cho sinh hoạt, sửa chữa xe và các biến động thu nhập.
Khoản trả hằng tháng
Khoản trả hằng tháng phụ thuộc số tiền vay, lãi suất, thời hạn vay và phương thức trả nợ. Nếu chọn thời hạn dài, số tiền mỗi tháng có thể thấp hơn nhưng tổng lãi thường cao hơn. Nếu chọn thời hạn ngắn, bạn giảm tổng lãi nhưng áp lực tháng đầu sẽ nặng hơn.
Chi phí nuôi xe
Ô tô tạo ra chi phí đều đặn ngay cả khi không vay. Bạn cần tính nhiên liệu hoặc sạc điện, gửi xe, bảo hiểm, bảo dưỡng, rửa xe, phí đường bộ, đăng kiểm và sửa chữa phát sinh. Với người mua xe lần đầu, đây thường là phần dễ bị đánh giá thấp.
Khấu hao và nhu cầu đổi xe
Ô tô là tài sản có xu hướng giảm giá theo thời gian. Nếu bạn vay cao trong khi xe mất giá nhanh, việc bán xe giữa chừng có thể không đủ để tất toán khoản vay như kỳ vọng. Đây là điểm khác biệt lớn so với nhiều quyết định vay mua tài sản khác.
Cách tự kiểm tra mức vay vừa sức
Trước tiên, hãy tính tổng tiền cần có để xe lăn bánh. Bạn có thể đọc bài tính giá lăn bánh ô tô gồm những khoản phí nào để biết các khoản cần cộng thêm ngoài giá xe.
Tiếp theo, xác định số tiền trả trước mà vẫn giữ được quỹ dự phòng. Sau đó, thử nhiều kịch bản vay: vay ít hơn, vay đúng dự kiến, kéo dài thời hạn hoặc rút ngắn thời hạn. Với mỗi kịch bản, cộng khoản trả góp với chi phí nuôi xe để biết tổng áp lực hằng tháng.
Nếu tổng chi phí liên quan đến xe khiến bạn không còn tiền tiết kiệm đều đặn, hãy giảm giá xe mục tiêu, tăng thời gian chuẩn bị hoặc chọn phương án xe cũ có hồ sơ rõ ràng. Trong trường hợp cân nhắc xe cũ, bài mua xe cũ sang tên cần đóng những phí gì sẽ giúp bạn không bỏ sót chi phí ban đầu.
Khi nào không nên vay mua ô tô?
Bạn nên chậm lại nếu thu nhập chưa ổn định, chưa có quỹ dự phòng, đang có nhiều khoản nợ khác, hoặc cần vay phần lớn giá trị xe trong thời gian dài. Bạn cũng nên cân nhắc nếu xe chủ yếu phục vụ nhu cầu cảm xúc, trong khi chi phí sử dụng lại chiếm phần lớn phần tiền dư mỗi tháng.
Ngược lại, vay mua ô tô có thể hợp lý nếu xe giúp tăng hiệu quả công việc, phục vụ gia đình, khoản trả nằm trong vùng kiểm soát và bạn đã tính đủ chi phí vận hành.
Dùng công cụ để thử nhiều kịch bản
Bạn có thể dùng công cụ tính giá lăn bánh ô tô của Ucal để nhập giá xe, nơi đăng ký và phương án trả góp. Khi thay đổi khoản trả trước, thời hạn vay hoặc lãi suất, bạn sẽ thấy ngay tổng chi phí và khoản trả dự kiến.
Kết luận
Vay mua ô tô bao nhiêu là hợp lý phụ thuộc vào dòng tiền sau khi đã cộng cả trả góp và chi phí nuôi xe. Đừng quyết định theo số tiền ngân hàng có thể cho vay. Hãy quyết định theo số tiền bạn có thể trả mà vẫn còn quỹ dự phòng, vẫn tiết kiệm được và không phải đánh đổi quá nhiều mục tiêu tài chính khác.